Bana göre, herhangi bir şirketteki bir pazarlamacıya ne iş yaptığı sorulduğunda verebileceği en pratik cevap; “üzerinde logomuz olan her iş” olur. Logo dediğin nedir ki, vur geç aslında değil mi? Değil. Olmaması lazım ya da. Mesela bir mobilya imal ediyorsunuz diyelim. Nelerin üzerinde logonuz vardır sizce? Ürünün kenarındaki metal logo, etiket, ambalaj, koli, kullanım kılavuzu, garanti belgesi, kurulum şeması, montaj ekibinin kıyafetleri, sevkiyat aracı, imza için kullandığı

Aynı reel sektördeki rakip markaların, üretimde %50 maliyet farkının olması mümkün mü? Bence değil. Yani rakipler ‘marka’ olduğunu iddia ediyorsa mümkün değil. Yoksa ‘merdivenaltı’ tüm sektörlerin problemi. Yüzde 5-10, hadi 20 belki olur. Ama yarı yarıya da olmaz. Oluyorsa zaten olmuyordur yani. Ama satışta bu fiyat farkı olabiliyor değil mi? İşte bazı yöneticilerin; “Onlar da bizimle aynı malzemeyi kullanıyor, 'nasıl' oluyor da bizden %50 pahalıya satabiliyorlar?” sorusunun

1 Ülkemizin büyük makine üreticilerinden biri davet etti. O kadar net anlattı ki problemini. Dile getirdiği şey, sanayicimizin ortak problemi aslında: “Hocam, fabrikamız her türlü kalite testinden beş yıldızla geçer. Endüstri 4.0 ile üretim yapıyoruz. Otomasyon oranımız çok yüksek. Geçen fuara gittik. İtalyanlar bizden en az 15 sene eski transistor teknolojisiyle aynı makineyi üretmişler. Biz daha iyisini X’e satamazken, onlar daha kötüsünü 3X’e satabiliyor...” 2 Bir gıda m

Haftalık ödeme listesi önüne düştüğünde; bir gözü nakit akışı, vade dengesi, açık pozisyonlarda, diğer gözü o departmanın listesinde oluyordu hemen. Ödeme miktarını gördükçe burnundan soluyor, denkleştirmeye çalıştığı hesapları düşününce bu harcamaların şirket için gerçekten büyük bir lüks olduğuna iyiden iyiye kanaat getiriyordu. Kim? Şirketin finans direktörü. Hangi departmana diş biliyordu? Pazarlama. Peki bu hangi şirket? Onun cevabı sonda :) [Birinci ağızdan dinledim bu

Pazarlama ekiplerinin kurum içinde diğer departmanlarla ortak çalışması durumunda nasıl bir kaldıraç etkisi yaratabileceğine dair kısa kesitler paylaşmıştım. Bu kesitlerin hepsini ayrı ayrı derinleştirerek bir seri haline getiriyorum. Serimizin adı: “Pazarlama ile Büyüyen Departmanlar” Ele alacağım ilk departman: İnsan Kaynakları. Buyurunuz. O meşhur deyişi ben de biliyorum. İnanıyorum da. “İnsan bir kaynak değildir. Kıymettir.” Ona hak ettiği değeri vermek gerekir… Doğru. Am

Bu yazının ana fikrini 'Hedef KIZILELMA' Belgeselindeki aşağıdaki kesit oluşturuyor. Videoyu izledikten sonra okumaya devam edebiliriz. 24 yıldır iş dünyasının içindeyim. Bunun uzunca bir kısmı profesyonel çalışma düzeniyle geçti. 3 yıldır danışman tarafındayım. Her iki dönemimde de bu takozlarla defalarca karşılaştım. Öncelikle sözlük anlamı şöyle takozun: “Bir taşıtın kaymaması, kımıldamaması için tekerlekleri altına yerleştirilen engel.” Şirket versiyonu, kurumun kımılda

Bir koltuk takımı almak istiyorsunuz. Şehrinizde öbeklenmiş mobilyacıların olduğu caddeye gittiğinizde göreceğiniz ortalama söylem; kalite, uygun fiyat, kampanya, taksit dörtgeninde döner. Her mağaza benzer şeyi vaad edince ne olur peki? Önerilen şey ne ise standart hale gelir. Bu da markanızın rakiplerle olan mücadelesinde size eksi yazar. Mobilya bugünler için belki biraz zorlayıcı bir örnek gibi gelmiş olabilir, haklısınız. Zira insan salça aldığı sıklıkta mobilya almaz. B

Bir ürünün ekonomik değeri nerede oluşur sizce? Hammaddeyi üreten yerde mi? Onu işleyen fabrikada mı? Yoksa tüketicinin rafta gördüğü markada mı? Aslında bu soru, Türkiye ekonomisinin uzun yıllardır içinde bulunduğu temel çıkmazın da özeti sanki. Çünkü birçok sektörde güçlü bir üretim kabiliyetimiz var. Tarımda da, sanayide de, tekstilde de… Bunu sıklıkla tekrarlıyorum. İnsansız hava araçlarında müthiş bir başarımız oldu. Hepimizin göğsü kabarıyor bu konuda. Ama tüketici ürün

Siz hiç başarısız olma hedefiyle yola çıkan bir şirket gördünüz mü? Elbette hayır. Ama günün sonunda şartlar eşit başlasa da bazı şirketler bir şeyleri farklı yapıyor ve arayı açıyor. Bazıları ise aynı emeği, aynı bütçeyi, hatta bazen daha fazlasını harcamasına rağmen yerinde sayıyor. Aradaki fark çoğu zaman niyette değil; yöntem tercihinde gizli sanki. Şimdi şöyle; eskiden bazı şeyler daha kolaydı, bugün de başka şeyler daha kolay. Açayım. Mesela rekabetin az ve talebin çok

İlk 2024 yılında dile geliştirmiştim “Karpuz Ağacı” kavramını. Bu ikinci yazım. Birkaç konuya işaret ediyor, ikisini yazacağım; pazarlama ve insan kaynakları. Pazarlamaya bakan yüzü; ürün üretmek ile marka yönetmek arasında kurulan yanılsama.İK’ya bakan yüzü; kapasitesi henüz hazır olmayan ekiplerden beklenen büyük sonuçlar. Bahçede bir meyve ağacımız var diyelim. Dallarında kiraz. Alıp alıp yiyoruz. Adette çok, yükte hafif geliyor gözümüze. Yükü biraz çoğaltmak için kirazla

Sene 2005. Osman abi. Esnaf. Aktar dükkanı var. Ağzı laf yapıyor Osman abinin. Dükkana gireni boş göndermiyor. Bitkiler, baharatlar, macunlar falan da trend olmaya başlayınca hatırı sayılır bir kitlesi oluyor. Saraçoğlu televizyonda anlattıkça Osman abinin satışları artıyor. Sene 2026. Osman abi dükkanına gireni hala boş çevirmiyor. Konu da halen popüler. Gün geçtikçe doğal beslenme trendleri de artıyor. Ama problem şu ki, 2005 yılında Osman abinin dükkana günde 150 kişi giri

Bizim bağışıklığımız olan bir kavram kriz. Dünyada da durum pek iç açıcı değil. Ama her ne kadar alışık olsak da, süreç yüksek enflasyon ile de birleşince, markalar daha da zorlanıyor haliyle. Çünkü tüketici alım gücü düştü, bazı ihtiyaçlar ertelendi, bazıları da form değiştirdi bu süreçte. Tüketici tarafında en sık duyulan sözlerden biri “pahalı”, marka tarafında en sık görülen aksiyonlardan biri “indirim”. Normalde pahalı ve indirim buluşunca “alışveriş” olması gerek diye d

Çok şubeli bir markamız vardı. Şirket sahiplerinin de agresif olmayan bir büyüme. Sistem tam kurulmamıştı ama sistemsiz de değillerdi ama. Geleneksel usül. Büyüme “arzusu” dedim özellikle. Büyüme planı, ya da hedefi değil. Yeni yatırımcılar bulup zaman zaman şube açıyorlardı. Biz de yeni şube açıldıkça iletişim yapılmasını tavsiye ettik. Yapmaya başladılar. Ama keşke yapmasaydık. Şöyle: Büyüme arzusu var, evet. Bir şekilde yeni yatırımcılara şubeler veriliyor, evet. Ama probl

Başlıktaki soru kışkırtıcı. Ama benim gördüğüm dünyada cevabı hiçbir zaman “ya o, ya bu” olmadı. Üretici bir firmanın kendi markasını yaratması elbette büyük bir avantaj. Katma değer, hikâye, uzun vadeli güç hepsi orada. Ama marka dediğin şey de, düğmeye basınca çalışan bir mekanizma değil. Bugün karar verip yarın üretim hatlarını dolduramazsınız. Patronlar da doğal olarak önce üretimi görmek ister. Çünkü ortada çalışan bir tesis, yapılmış büyük yatırımlar ve dönmesi gereken

Danışmanlık konusu ülkemizde hem kıymeti tam bilinmeyen hem de bu kıymetin bilinmemesine haklı gerekçeleri olan bir alan. Haklı gerekçeleri var; çünkü firmaların geçmişte yaşadığı olumsuz tecrübeler var. Kıymeti tam bilinmiyor; çünkü sağladığı fayda çoğu zaman somut çıktılarla yeterince ilişkilendirilemiyor. Yani sorun yalnızca danışmanlarda değil; danışmanlıktan ne beklediğini tam olarak tarif edemeyen markalarda da. Doğal olarak “danışmanlık” denince çok geniş bir yelpa

Uzun yıllar pazarlama sektörünün içinde olmak, sektörün defolarını görmeye de yardımcı oluyor. Ajanslarla da, markalarla da bolca teması etmiş biri olarak ideal marka-ajans ilişkisi için iki tarafta da olması gereken birkaç önemli ayrıntıyı not etmek istiyorum. Evet, ajans ajanstır, marka markadır. Yazının da başlığı. Yani herkes kendi işini yapmaya odaklanmalı. Her iki tarafın kendine göre sorumlulukları var sağlıklı bir ilişki için. Sırayla iki tarafın da sürecini masaya ya

Herkes için geçerli olabilecek birkaç notum var. Yaştan, pozisyondan, dönemden bağımsız… Öğrenciler için; Hangi kademe okulda olduğunuz fark etmez. Eğer yoksa, bir hobiniz olsun. Spor olabilir, resim olabilir, başka bir sanat dalı olabilir. Temellerini şimdiden attığınız her yatırımın 10 yıl sonraki hayat kalitenize nasıl katkı sağladığına kendiniz şahit olacaksınız. Sosyalleşmek güzel şey. Arkadaş gruplarıyla vakit geçirmek şahane. Ancak bu birlikteliğe nitelik katmanız si

Şirketlerdeki satış ekipleriyle kimi uzun - kimi kısa onlarca seyahate çıktım. Yaptıkları iş kesinlikle hiç kolay değil. Tümüne güç kuvvet ve başarılı satışlar dilerim gönülden. Üzerlerinde onlarca baskı vardır. Kotayı doldurma baskısı, root tamamlama baskısı, stokları eritme baskısı, kampanyayı uygulama baskısı… Bunlar kurumsal olanlar. Bireysel baskılar da aynı sürece dahil. Ailede bir hastalık varsa kimi ona da yetmeye çalışır. Eşi, evladı, sınavı derken kendi yanlarında o

Pazarlama kavramını anlatmak için pek çok tanım var. Çıkmıştır sizin de karşınıza mutlaka. Sunumlarda, kitaplarda, ajans dosyalarında, sosyal medya akışınızda… Karşıma çıkan her bir pazarlama tanımını okuduğumda biraz eksik kaldığını hissederdim. O yüzden bir dönem, aklıma takılan cümleleri ve gözlemleri kendime ait bir dosyada toplamaya başladım. Ne zaman konu açılsa, o dosyaya bir şeyler ekledim. Bu notların üzerinden geçip derledim. Merak edenlere ve soranlara bana ait bir

Toplantıdayız. 3 yıllık bir girişimci sanayici. Hem arkadaşım hem müşterim. İnovatif bir ürün yapıyor. 30-40 kişilik bir ekibi var. Markasını çoğunlukla ihracat ile büyütmüş. Aynı işi yapan rakipler çoğaldıkça da fiyat rekabetinden mustarip olmaya başlamış. Markasını fiyat rekabetinden sıyırabilmesi için yapmasını önerdiğim katmadeğerli uygulamalar öneriyorum. Bir kısmını hemen yapabilir, bir kısmı için dış kaynak kullanmak gerek, bir kısmı da bir süre sonra devreye girer vs.